Uitvoeren
Leeruitkomst Uitvoeren
Je faciliteert leerprocessen, waarbij je didactische keuzes maakt die het van en met elkaar leren én zelfregulerend leren door studenten bevorderen.
Criteria
⋅ Je faciliteert interactie en communicatie tussen studenten en interne en/of externe stakeholders.
⋅ Je begeleidt de studenten, door activerende interventies en werkvormen in te zetten, zodat de studenten zich ontwikkelen ten opzichte van de leeruitkomsten.
⋅ Je coacht studenten in het verwerven van kennis en vaardigheden die leiden tot zelfregulerend leren en resultaatgerichtheid in het eigen leerproces.
⋅ Je evalueert een eigen onderwijsactiviteit en analyseert de resultaten. In de analyse maak je de gewenste verbetering zichtbaar en onderbouw je deze.
REFLECTIE
Waar stond ik?
Als HRM expert, facilitator en coach ben je eigenlijk continu aan het uitvoeren. Want onder ‘uitvoeren’ wordt het faciliteren van leerprocessen verstaan. En daar ben ik dagelijks mee bezig; in atelier, in Expert sessies, PPD en 1 op 1 coach gesprekken. Het was voor mij niet nieuw om voor een groep te staan, of mensen te begeleiden in hun ontwikkeling. Als HR adviseur lag mijn focus altijd al op Leren en Ontwikkelen. Ik gaf regelmatig trainingen, met name aan leidinggevenden, en coachte ze in hun professionele ontwikkeling. Dat ging me altijd goed af. Als afgestudeerd arbeids- en organisatiepsycholoog wist ik veel over het gedrag van mensen en bijvoorbeeld groepsdynamiek; iets dat ik goed kon gebruiken bij het geven van trainingen. Maar, als ik terug kijk, besef ik me dat ik niet per se heel veel wist over didactiek. Bij het overbrengen van kennis, vaardigheden en inzichten en het ondersteunen van het leerproces van de mensen aan wie ik trainingen gaf, volgde ik vooral mijn intuïtie. En natuurlijk kopieerde ik van anderen, als ik zag dat iets goed werkte. Ergens voelde ik me dus wel vertrouwd toen ik voor het eerst als docent voor de klas stond.
Maar al snel bleek: doceren aan het HBO werkt voor mij toch wel wezenlijk anders dan het geven van trainingen als HR adviseur. Natuurlijk zijn er veel overeenkomsten, maar ook een aantal evidente verschillen; Studenten zijn natuurlijk jonger dan de leidinggevenden die ik meestal begeleidde en hebben ook iets anders te halen. Ze worden niet betaald voor het volgen van trainingen, zoals medewerkers. Natuurlijk hebben ze er voor gekozen om deze opleiding te doen, maar toch merk je verschil, in motivatie, om op dat moment op die ene plek te zijn. Maar wat voor mij het grootste verschil is: als HR adviseur werkte ik meestal ook veel samen met de mensen aan wie ik trainingen gaf. Of ik coachte een leidinggevende omdat ik als HR adviseur aan hem/haar gekoppeld was. Ik zag dus dagelijks hoe ze hun werk invulden, hoe ze functioneerden, en waar hun pijnpunten lagen. Dat maakte het voor mij makkelijk om bruggetjes te maken tussen de ‘trainingsstof’ en de persoonlijke ervaringen van mijn trainees. Ik wist waar ze stonden op hun pad en kon goed inschatten wat er nodig was voor hun ontwikkeling als leidinggevende.
Als docent voor de klas, helemaal in het begin, miste ik deze aansluiting. Het voelde alsof ik niet zo sterk op mijn ‘intuïtie’ kon varen als eerder. Ik kende de studenten niet, of nog niet goed, en zag ze soms maar één uurtje per week. Ook was ik nog niet goed bekend met de rest van het curriculum en vond het dus lastig om aan te haken op waar ze voor de rest mee bezig waren. Hoe kon ik de stof nou goed koppelen aan hun belevingswereld als ik niet goed wist wat er in hun omging en waar ze mee bezig waren? Hoe kon ik inschatten wat ze nodig hadden in hun ontwikkeling?
Dit ‘gemis’ deed me beseffen dat ik als docent een andere insteek moest aannemen. Er was meer nodig van mij als docent om betrokkenheid en aandacht van de studenten te krijgen binnen de les. Daarnaast merkte ik dat het docentschap iets anders van mij vraagt als het gaat om reageren en aanspreken op gedrag. In het klaslokaal, vol jongere mensen, vinden meer storende gedragingen plaats dan ik gewend was. Bij Atelier Uitvoeren werden we uitgenodigd om het formulier van ‘De docent in zijn zes rollen’ in te vullen. Dit heb ik in maart 2024 gedaan (zie hier). Daardoor kwam ik er achter dat ik in een aantal rollen eigenlijk al heel sterk was (bijvoorbeeld de rol van ‘Gastheer’ en die van ‘coach’) maar nog kon groeien in die van de ‘presentator,’ de ‘didacticus’ en de ‘pedagoog.’ De elementen die in de vragenlijst voorbij kwamen, pasten wel het ietwat wankele gevoel dat ik hierboven beschreven heb. Naar aanleiding hiervan formuleerde ik twee leerdoelen voor mezelf:
- De aandacht van studenten vasthouden en ze meer activeren (tijdens een expert sessie)
- Adequaat kunnen reageren op ongewenst/ongepast gedrag van studenten (zowel proactief en on the spot).
Wat heb ik gedaan? Wat heb ik geleerd? En hoe pas ik dat toe?
Atelier uitvoeren
Binnen atelier Uitvoeren hebben we een aantal hele verschillende sessies gehad. Ik vond het erg prettig om zelf weer eens in de schoolbanken te zitten en nieuwe stof tot me te nemen. We bespraken interessante, uiteenlopende thema’s, zoals Transactionele Analyse, Zelfregulatie en Conflictstijlen. De les waarbij studenten van de minor trainingsacteur in onze les kwamen is me vooral bij gebleven. We konden situaties die we lastig vonden in het ‘uitvoeren’ met ze oefenen. Het was erg leerzaam om de studenten ‘op pauze’ te kunnen zetten en ter plekke het publiek om advies te kunnen vragen. Bovendien was ik erg onder de indruk van de passie van deze studenten!
Leerplan Atelier uitvoeren
Vanuit de zes rollen van de docent moesten we zoals aangegeven twee leerdoelen formuleren. Vervolgens hebben we een leerplan opgesteld. Deze heb ik ter illustratie in dit portfolio opgenomen, zie de bijlagen onderaan: 1.2 origineel leerplan uitvoeren. Het opstellen van dit plan was al een waardevolle eerste leerervaring. Het dwong me namelijk om goed na te denken over de vragen die ik eerst zou moeten beantwoorden, alvorens in de actie te schieten. Bijvoorbeeld, als ik wilde werken aan het adequaat reageren op ongepast gedrag, moest ik eerst voor mezelf duidelijk definiëren wat ik precies onder ongepast gedrag versta. Dit kan immers verschillen van docent tot docent.
Zelfanalyse, aanpak en evaluatie: Ongewenst en ongepast gedrag
Voor mijn leerdoel adequaat reageren op ongewenst/ongepast gedrag van studenten heb ik onderzocht wat ik nou eigenlijk onder dit gedrag versta, een zelfanalyse uitgevoerd, en gewerkt aan het uitbreiden van mijn repertoire om zowel proactief als ‘on the spot’ beter te kunnen handelen. De gehele uitwerking hiervan vind je door op de knop hieronder te klikken. Ik bespreek daarin mijn ‘slechtste les’ tot dan toe. En dat ik door gesprekken met collega’s en reflectie op mijn eigen lessen strategieën heb ontwikkeld die passen bij mijn kwaliteiten en voorkeuren, zoals bijvoorbeeld het benoemen van gedrag met begrip en humor, duidelijke grenzen stellen, kleine pauzes inlassen en regels gezamenlijk met studenten opstellen. Een belangrijk inzicht was dat de manier waarop je ongewenst/ongepast gedrag aanpakt bij je moet passen. Een autoritaire aanpak past bijvoorbeeld niet met mij. In plaats daarvan zet ik beter in op een empathische, constructieve houding, die het best aansluit bij mij als docent. Werken aan dit thema heeft geleid tot meer rust en focus in mijn lessen. Dat leidt tot een betere leeromgeving voor de student, en een zekerder gevoel bij mij; ik weet nu beter waar mijn grenzen liggen en hoe ik gedrag effectief en op een passende manier aan moet pakken.
Zelfanalyse, aanpak en evaluatie: Aandacht vasthouden en activeren
Voor mijn leerdoel De aandacht van studenten vasthouden en hen activeren tijdens een expert sessie heb ik onderzocht hoe ik kan herkennen dat aandacht verslapt en stappen ondernomen om dit te verbeteren. De gehele uitwerking vind je op de desbetreffende pagina (zie ook knop hierboven). Ik vertel in dat document dat ik constateerde dat een gebrek aan activering, veel ‘zenden’ en beperkte voorkennis van studenten bijdragen aan verminderde aandacht, vooral in de context van expert sessies. Om hierop in te spelen, heb ik allereerst literatuuronderzoek gedaan. Op basis van inzichten die ik opdeed heb ik onder andere aan mijn Powerpoints gewerkt, door overvolle slides te vereenvoudigen en informatie stapsgewijs te presenteren. Ook ben ik veel bewuster – en vele meer- vragen gaan stellen om voorkennis te activeren en interactie te bevorderen. Dit leidde tot een merkbaar positieve verandering: studenten zijn energieker, maken meer aantekeningen en tonen meer betrokkenheid, terwijl ik zelf meer overzicht heb en energie ervaar tijdens de les. Feedback van zowel peers als studenten, vlak voor de zomer, bevestigde dat deze interventies effectief zijn. Dat gaf mij het vertrouwen om deze aanpak de rest van het jaar voort te zetten.
De 6 docent rollen – wat zien we bij mijn studenten?
Als uitvoerder sta je altijd in interactie met de student. Of het nu 1 op 1 is of in een vol klaslokaal. Mijn eigen houding, gedrag, acties en interventies, doen iets met de student. Om hier goed zicht op te krijgen heb ik mijn buddy/ coach Marouschka le Roy uitgenodigd in mijn les en haar gevraagd het formulier Studentgedrag tijdens de zes fasen van de les in te vullen. Het feedbackformulier vind je hier. Ik vond het best spannend om een ervaren docente in mijn klaslokaal te ontvangen, maar na een paar minuten was ik het alweer vergeten en ging ik op in het geven van de les. Ik benoem hier de feedback die betrekking heeft op mijn leerdoelen: als ontwikkelpunten gaf ook zij aan aan om nog wat meer los te komen van mijn eigen scherm, om zo nog meer in te zetten op interactie. Dit resoneert met de feedback die ik van mijn peers ontving tijdens de peerfeedback bij Atelier Uitvoeren. Ook heeft ze mij aangemoedigd om nog wat meer tijd voor antwoorde in te lassen (soms ga ik in mijn enthousiasme wat te snel). In lijn met de groei die ik zelf heb gezien m.b.t. mijn leerdoelen, gaf ze aan dat ik veel interactie verzorg in de klas; de klas is dynamisch en de studenten zijn betrokken. De vragen zijn ook kwalitatief goed; ze helpen de studenten op de juiste weg. Ik creëer een persoonlijke sfeer en reageer goed op energieniveaus van de studenten, door pauzes in te lassen en opdrachten op de juiste momenten in te zetten. Mijn lichaamstaal helpt om de aandacht vast te houden en mijn manier van spreken is duidelijk en prettig. Ik ben erg trots op de mooie feedback die ik heb ontvangen. Het heeft me gesterkt in mijn zelfvertrouwen en me verder op weg geholpen in mijn doorontwikkeling t.o.v. mijn leerdoelen.
De bestemming... en verder!
Middels bovenstaande reflectie en de onderliggende pagina’s en producten vertrouw ik erop te hebben aangetoond aan de leeruitkomst en de onderliggende criteria te voldoen. Ik heb laten zien dat ik aan mijn persoonlijke leerdoelen heb gewerkt en daarin duidelijke groei heb doorgemaakt. Ik zie dat terug in de positieve feedback van studenten, collega’s en mijn eigen reflecties. Als uitvoerder van onderwijs voel ik me steeds zekerder in mijn rol. Ik ben beter in staat om mijn lessen interactief, activerend en doelgericht te maken, en ik heb meer grip op het omgaan met ongewenst gedrag in de klas. Dit zorgt niet alleen voor een beter leerklimaat voor mijn studenten, maar ook voor meer plezier en zelfvertrouwen in mijn werk als docent. In de toekomst wil ik m.b.t. uitvoeren gebruik maken van dit zelfvertrouwen en het fijne leerklimaat dat ik kan creëren door diepgang aan te brengen voor mijzelf. Bijvoorbeeld door aan de slag te gaan met Transactionele Analyse, hoe ik (nog) meer en vooral bewuster in kan zetten op Zelfregulerend leren en het bedienen van verschillende leerstijlen.
Leeruitkomst Uitvoeren
| |
| Mooie dingen die ik in deze heb gedaan die niet expliciet in mijn portfolio waren beschreven: ik begeleidde mijn atelier studenten bij het ontwerpen van ene multi-day-package voor internationale studenten, waarbij ze de ouders van andere internationale studenten moesten interviewen. Ook geef ik workshops over communicatievaardigheden waarmee ik studenten voorbereidt op interactie met interne en externe klanten/ medewerkers. Middels een collage project (Golden Circle) en World-cafe activiteit heb ik studenten begeleid ideeën naar elkaar te pitchen en samen te werken aan de ideeën van andere groepjes (zie toegevoegde foto’s). |
| Ik heb hier heel actief aan gewerkt in het afgelopen jaar en laat dit op meerdere plekken in mijn portfolio zien. Zie hiervoor bijvoorbeeld de foto’s van de golden circle/ world cafe activiteiten. Ook bespreek ik dit in bovenstaande reflectie en de pagina over aandacht vasthouden en activeren. De inzet van dialogue trainer (waar ik onder leeruitkomst ‘ontwerpen’ meer over vertel is een mooie activiteit die ik in de toekomst wil gaan inzetten.
|
| Dit doe ik continu en op veel plekken in dit portfolio verwijs ik hier naar. Afhankelijk van het niveau van studenten doe ik dit bijvoorbeeld door ‘voordoen/ voorleven’ of meer te begeleiden, feedback te geven, en af te wachten. Ik vraag studenten regelmatig SMART doelen op te stellen, reflecties te schrijven, feedback op elkaar te geven. Mijn coach studenten vraag ik zelf notities en gespreksverslagen te maken van onze coachgesprekken. Zo groeien ze in hun eigenaarschap en in het goed verwoorden van hun eigen leervragen/leer worstelingen. |
| Dit heb ik op meerdere plekken gedaan. Voor uitvoeren vind je dit met name op de pagina over aandacht & activeren en op de en ongewenst/ongepast gedrag. Op die laatste pagina maak ik een analyse van mijn ‘slechtste les’ ooit, laat ik duidelijk zien welke verbetering ik hierin wenste, en hoe dit uitgepakt heeft. |
